انتخاب كيسه خواب مناسب
ظاهراً استراحت در بیابان كار دشواری به نظر میرسد. اما تفاوت بین دشواری و لذت بردن به هنگام استراحت در شكارگاه، به سادگی انتخاب یك كیسه خواب راحت و مناسب است.
شكلهای مختلف كیسه خواب:
تفاوت بین كیسه خوابهای موجود در بازار كاملاً قابل تشخیص است. دو نوع كلی با عنوانهای مستطیلی شكل و مومیایی (شبیه به مقبرههای باستانی مصر) وجود دارد كه به علاقهمندان كمپینگ عرضه میشود.
كیسه خوابهای مستطیلی شكل:
این كیسه خوابها فضای كافی برای حركت كردن و چرخیدن دارند. به عبارت دیگر برای كسانی كه هنگام خواب عادت به حركت و چرخش دارند، انتخاب بسیار مناسبی هستند. با این وجود به دلیل داشتن فضای بیشتر، وزن آنها از نوع مومیایی بیشتر بوده و اتلاف حرارت نیز بالاتر خواهد بود و در موارد مشابه از نظر عایقبندی، قیمت بیشتری دارد. طراحی مستطیلی شكل این نوع كیسه خوابها امكان استفاده از آن را در اتومبیل نیز به شما میدهد. به علاوه اگر قصد چادر زدن دركنار اتومبیل دارید یا وسایل كمپ را در پشت اسب خود بار كردهاید و جای كافی برای حمل و نقل دارید، بهتر است از كیسه خوابهای مستطیلی استفاده كنید. نوع خاصی از كیسه خوابهای مستطیلی با عنوان (Adam & Eve) تركیبی از دو كیسه خواب مستطیلی شكل است كه با یك زیپ به هم متصل میشود. این كیسه خواب برای افراد خانواده و كسانی كه قصد كمپینگ ماشینی را دارند، انتخاب مناسبی خواهد بود. این نوع كیسه خوابها برای جمع شدن در كولهپشتی و حمل و نقل آسان اصلا مناسب نیستند اما در عوض از نظر عایقبندی، لایههای متعددی در قسمتهای بالا و پایین دارند و هنگام استفاده مجزا نیز قابلیتهای متفاوتی ارایه میدهند.
كیسه خوابهای مومیایی:
این كیسه خوابها مانند اشكال مستطیلی، زیاد حجیم نیستند و وزن آنها در حالتهای دمایی مشابه در حدود 1 تا 2 درصد كمتر از وزن كیسه خوابهای مستطیلی است. كیسه خوابهای مومیایی به راحتی قابل جمع شدن و جابهجایی هستند و از این نظر برای كوهنوردان و طبیعت مردانی كه كولهپشتی حمل میكنند، گزینه مناسبی به شمار میآیند؛ چرا كه هنگام حمل و نقل بار در كولهپشتی، حتی یك اونس بار اضافی هم مهم است! علاوه بر كوچك و قابل حمل بودن، این كیسه خوابها عایق بسیار خوبی در برابر سرما هستند. به دلیل فضای اضافی و مرده كمتر در این نوع و نیز عایقبندی مناسب، اتلاف حرارت كمتر است و مزیت مهم دیگر آن، وجود پوششی از كلاه برای سر و گردن است كه هنگام سرد شدن هوا از اتلاف حرارت بدن از سر (به عنوان مهمترین منبع حرارت بدن) جلوگیری میكند.
انواع عایقبندی:
دو نمونه اصلی از عایقبندیهای موجود عبارتند از: عایقبندی با الیاف مصنوعی (بشر ساخت) و عایقبندی با پر كه ترجیحاً از پرهای غاز است. هر كدام از آنها مزایای خاص خود را دارند و گاهی اوقات تركیبی از این دو عایقبندی، امكانات بهتری به وجود میآورد.
پر:
اغلب كیسه خوابهای مرغوب و گران قیمت از عایقبندی طبیعی با پرهای غاز یا قو ساخته میشوند. پرهای مذكور كه از لایههای زیرین بدن غاز یا قو گرفته میشوند، بهترین عایق طبیعی هستند كه تاكنون شناخته شده است! راز گرمای پرهای غاز در حجم هوای محبوس شده مابین آنهاست. در یك وزن مشخص از پرها، هرچه این حجم بیشتر باشد، میزان عایق بودن و تولید گرما نیز بیشتر خواهد بود. این شاخص (حجم هوای محبوس شده در واحد وزن یا یك اونس) با یك عدد مشخص میشود كه هر قدر بزرگتر باشد، نشان دهنده مرغوبیت بالاتر عایق پر خواهد بود. در اغلب كیسه خوابهای گران و با كیفیت، عدد مذكور در حدود 600 و بالاتر است. پر، علاوه بر گرمایی كه ایجاد میكند بسیار سبك بوده و به خوبی فشرده و جمع میشود. در نتیجه كیسه خوابهای پر كه خیلی حجیم و گرم هستند به راحتی در فضایی بسیار كوچك فشرده شده و قابل حمل میشوند. مدت زمان خشك شدن این كیسه خوابها در محیط بیابان زیاد است بنابراین استفاده از آن در محیطهای مرطوب یك اشكال عمده این نوع كیسه خواب است. در كیسه خواب پر، ساختار انتخاب شده را طوری برگزینید كه پرهای داخل آن به اطراف جابهجا شده و لذا تشكیل فضاهای سرد جلوگیری شود.
مواد مصنوعی:
اغلب عایقهای مصنوعی از الیافی بلند با مغزی توخالی تشكیل شدهاند كه میتواند هوا را در این فضاهای خالی محبوس كرده و عایقبندی مناسبی به وجود آورند. الیاف توخالی، سبك بوده و فضای زیادی برای محبوس كردن هوا دارند كه قابلیت عایقبندی آنها را بهتر میكند. در كیسه خوابهایی با الیاف مصنوعی بهتر است مورد انتخاب شده از لایههای عایق متعدد ساخته شده باشد كه روی هم قرار گرفتن این لایهها از حركت و جابهجایی هوا بین دو لایه جلوگیری كرده و مانع از تشكیل نقاط سرد میشود. مواد مصنوعی معمولا سنگینتر و حجیمتر از پر هستند و به خوبی پر، قابلیت فشردگی و جمع شدن را ندارند. البته این به آن معنی نیست كه كیسه خوابهای با عایق مصنوعی برای حمل در كولهپشتی و كمپینگ كوهستانی مناسب نیستند. الیاف مصنوعی برخلاف پر، در محیطهای مرطوب خواص خود را حفظ كرده و قابل استفاده خواهند بود. الیاف مصنوعی زود خیس نمیشوند و برعكس رطوبت بسیار كمی به خود جذب كرده و به سرعت خشك میشوند (یعنی با كوچكترین تابش نور خورشید و حرارت، رطوبت جذب شده را به محیط باز میگردانند خشك میشوند.) از لحاظ قیمت، كیسه خوابهای با عایق مصنوعی از كیسه خوابهای پر ارزانتر هستند.
اندازه و وزن:
اگر حجم و وزن كیسه خواب برای سفر ما مهم باشد، میتوان گفت كه كیسه خوابهای مومیایی بهترین نوع انتخاب هستند. مهم است كه بدانیم چگونه و چه زمانی از كیسه خواب استفاده میكنیم. هنگام انتخاب كیسه خواب همواره وزن آن را در نظر بگیرید تا بهترین مورد را از نظر حمل و نقل انتخاب كنید. شاید بعضی اوقات بهترین پاسخ خرید دو كیسه خواب باشد؛ یكی از نوع حامپكت مخصوص كوهنوردان و علاقهمندان به حمل كولهپشتی و دیگری مدل مستطیلی شكل و حجیم كه برای استراحت در كمپهای بزرگ مناسب است. عامل مهم دیگر در انتخاب كیسه خواب طول آن است. به طور كلی كیسه خوابها از نظر طولی به دو دسته معمولی و بلند تقسیم میشوند. اگر قد شما كمتر از 180 سانتیمتر باشد، كیسه خوابهای معمولی مناسبتر خواهند بود ولی اگر قدتان بیش از 180 سانتیمتر است، برای آسودگی بیشتر بهتر است از كیسه خوابهای بلند استفاده كنید.
رویه (سطح خارجی كیسه خواب):
بسته به نوع استفاده، رویه كیسه خواب شما باید از مواد اولیه مناسب انتخاب شود. اگر محیط سنگلاخ و ناهموار است، كیسه خوابهای با رویه برزنتی و مقاوم انتخابی در خور خواهد بود. از سوی دیگر وزن زیاد آنها و مشكل جمع شدن، دردسرهایی را به دنبال دارد. كیسه خوابهای با رویه پارچههای نایلونی مقاوم یا الیاف مصنوعی دیگر، نه تنها دوام و مقاومت بسیار خوبی دارند بلكه به راحتی جمع شده و قابل حمل خواهند بود. اگر محیط انتخابی شما مرطوب است بهتر از رویههای ضدآب استفاده كنید. امروزه مواد اولیه ضدآب و پیشرفتهای توسط كمپانیهای معتبر چون Dupont به بازار عرضه شده كه در رویه كیسه خوابها امكانپذیر نیست و در هر صورت در مكانهای مرطوب استفاده از یك سرپناه و چادر مناسب ضروری به نظر میرسد.
حد تحمل حرارتی
(Temprature Rating):
این عامل معیار مهمی در سنجش و مقایسه كیسه خوابها به شمار میرود. كیسه خوابهای مختلف با اندازه، شكل و وزنهای متعدد هر كدام دارای یك حد تحمل حرارتی مشخصی هستند. این موضوع به چه معناست؟ آیا اصلاً این حد حرارتی، تعریف خاصی دارد و همیشه یكسان خواهد بود؟ این مشخصه حداقل دمایی است كه یك فرد عادی آن را به راحتی در كیسه خواب تحمل كند. اغلب تولیدكنندگان كیسه خواب همین تعریف را در مشخص كردن استانداردهای دمایی برای محصولات خود به كار میگیرند. از طرفی طبیعت مزاجی افراد با هم متفاوت است و نمیتوان با قطعیت گفت كه كدام حد تحمل حرارتی برای یك فرد عادی مناسب است. به ندرت میتوان دو نفر را پیدا كرد كه در داخل یك اتاق احساس كاملاً یكسانی در مورد درجه حرارت داشته باشند. هنگام انتخاب كیسه خواب یادتان باشد كه با كدام حد تحمل حرارتی راحتتر هستید. بهتر است همیشه قبل از رفتن به بیابان حداقل دما را در سردترین شرایط آب و هوایی پیشبینی كرده و با توجه به طبیعت گرمایی خود، مورد مناسبی برگزینید. زنان غالبا در مقابل سرما مقاومت كمتری نسبت به مردان دارند بنابراین بهتر است كیسه خوابهایی با عایق حرارتی بیشتر انتخاب كنند. اگر شرایط كمپینگ گرمتر از حد تحمل حرارتی كیسه خواب باشد میتوانید با استفاده از زیپهای دوكاره كه در اكثر كیسه خوابها وجود دارد، هوای داخل كیسه را تهویه كرده و حرارت داخلی را كمتر كنید. اما آیا انتخاب یك كیسه خواب خیلی گرم (با حد تحمل حرارتی بالا نسبت به محیط) امكانپذیر است؟ چنین انتخابی ممكن است فعالیتهای طبیعت گردی شما را مختل كند، چرا كه در اغلب اوقات مجبور خواهید شد كه از كیسه خواب خارج شوید و هنگامی كه سردتان شد به درون آن بخزید. در نتیجه این كار، بدنتان را مرتب عرق كرده و یا یخ میزند. حد حرارتی كیسه خوابی كه من در سه فصل اول سال استفاده میكنم حدود 9- درجه سانتیگراد دارد. در مواقعی كه شدت سرما زیاد است بهترین انتخاب خرید دو كیسه خواب جداگانه خواهد بود. یكی كیسه خواب حجیم و سنگینی كه مخصوص سردترین ساعات كمپینگ در زمستان باشد و دیگری كیسه خوابی مخصوص سه فصل سال! (امروزه عایقبندی و طراحیهای جدیدی در انواع مختلف از كیسه خوابها به كار رفته كه حد تحمل حرارتی آنها را به كمتر از 40- درجه سانتیگراد رسانده است.
نكاتی كه بهتر است بدانید:
– اگر قرار باشد روی زمین بخوابید حرارت بدن شما در مدت كوتاهی از كیسه خواب خارج شده و جذب زمین میشود. بنابراین بهتر است از تشكهای بادی مناسب یا زیراندازهای ضدآب با عایق حرارتی كافی استفاده كنید تا از هدر رفتن گرمای داخل كیسه خواب جلوگیری شود.
– آیا بدن شما به اندازه كافی پوشیده و لباسهای شما بدون درز است؟ اكثر تولیدكنندگان كیسه خوابهای مومیایی مبنای حرارتی تولیدات خود را زمانی ارزیابی میكنند كه زیپهای تعبیه شده كاملا بسته باشد. متأسفانه بعضی از خریداران این موضوع را رعایت نمیكنند و به دلیل احساس ناراحتی هنگام كشیده شدن زیپها و پوشش سر، ترجیح میدهند كه قسمتی از زیپ كیسه خواب خود را در قسمتهای بالایی باز بگذارند. در نتیجه در هوای سرد، بیشتر حرارت بدن خود را از ناحیه سر و بالاتنه از دست میدهند.در اینگونه موارد بهتر است برای جبران حرارت از دست رفته به دنبال یك كیسه خواب حجیمتر و گرمتر بوده و یا از كلاه پشمی مناسبی برای گرم نگه داشتن سر استفاده كنید.
– پوشیدن لباسهای زیر و رو در داخل كیسه خواب و تعویض آنها در تغییر حد تحمل حرارتی كیسه خواب بسیار موثر خواهد بود. پوششی از لباسهای زیر گرم و جورابهای مناسب میتواند تحمل حرارتی كیسه خوابتان را تا 15 درجه بیشتر كند.
– استراحت داخل یك چادر حرارت بیشتری را در مقایسه با فضای آزاد ایجاد خواهد كرد. حرارتی كه از بدن شما و از طریق كیسه خواب خارج میشود كم كم فضای كوچك داخل چادر را گرمتر میكند و هر قدر این فضا كوچكتر باشد اتلاف حرارتی نیز كمتر بوده و كمتر احساس سرما خواهید كرد در حالی كه در چادرهای بزرگتر حرارت تولید شده در داخل چادر زودتر هدر میرود.
ممنون از راهنمایی های خوبتون
موفق باشید
سلام من يك كيسه خواب پر لازم دارم البته دست دومش -ضمن تشكر از مطالب جالب تان – اگر كسي سراغ دارد بگويد
سلام متشكرم استفاده كردم از مطالب شما-اگر در يك مهرماه بخواهيم به سبلان صعود كنيم چه نوع كيسه خوابي لازم است بهاي خريد آن را حدودا بفرماييد متشكرم